Bloed op uw tandenborstel, een branderig gevoel bij het eten of tandvlees dat sneller geïrriteerd raakt: gevoelig tandvlees kan behoorlijk onrustig maken. Gevoelig tandvlees thuis verzorgen begint meestal niet met harder poetsen, maar juist met rust, aandacht en een vaste, milde mondverzorging. Tegelijk is het verstandig om klachten niet te lang weg te poetsen. Gezond tandvlees hoort niet regelmatig te bloeden.
Waardoor wordt tandvlees gevoelig?
De meest voorkomende oorzaak is tandplak: een zacht laagje bacteriën dat zich dagelijks rond tanden en kiezen vormt. Wanneer plak blijft zitten, kan het tandvlees reageren met roodheid, zwelling, gevoeligheid en bloeding. Dit noemen we vaak tandvleesontsteking. Ook tandsteen kan een rol spelen. Dat is verharde tandplak die u zelf niet volledig kunt verwijderen.
Gevoelig tandvlees kan ook ontstaan door te stevig poetsen, een harde tandenborstel of een verkeerde techniek met ragers of floss. Verder kunnen hormonale veranderingen, roken, stress, bepaalde medicijnen, een droge mond en diabetes invloed hebben op de conditie van het tandvlees. Daarom is er niet altijd één simpele verklaring. Wat voor de één helpt, hangt samen met de oorzaak van de klacht.
Gevoelig tandvlees thuis verzorgen in 7 stappen
Thuis kunt u veel doen om uw tandvlees de kans te geven te herstellen. Verwacht geen verbetering binnen één poetsbeurt: consequent en zorgvuldig reinigen maakt het verschil.
- Poets twee keer per dag met een zachte borstel. Kies een zachte handtandenborstel of een elektrische borstel met zachte opzetborstel. Poets tweemaal daags ongeveer twee minuten met fluoridetandpasta. Houd de borstel licht tegen de tandvleesrand en maak kleine, rustige bewegingen. Hard drukken verwijdert geen extra plak, maar kan het tandvlees wel beschadigen.
- Reinig dagelijks tussen uw tanden en kiezen. Juist tussen tanden en kiezen blijft plak gemakkelijk achter. Gebruik ragers, floss of tandenstokers die passen bij de ruimte tussen uw tanden. Een rager mag met lichte weerstand door de ruimte gaan, maar hoeft niet met kracht. Bij ontstoken tandvlees kan het in het begin bloeden. Dat is vaak een teken dat daar goed gereinigd moet worden, niet dat u direct moet stoppen.
- Gebruik tandpasta met fluoride en spuug na. Fluoride helpt uw tanden beschermen tegen gaatjes. Spuug de tandpasta na het poetsen uit, maar spoel niet uitgebreid met water. Zo blijft fluoride langer op uw tanden aanwezig. Heeft u vooral last van gevoelige tandhalzen, dan kan een tandpasta voor gevoelige tanden prettig zijn. Die pakt alleen niet de oorzaak van bloedend of gezwollen tandvlees aan.
- Kijk kritisch naar uw poetstechniek. Zet de borstel niet hard op het tandvlees en maak geen lange, schurende bewegingen heen en weer. Besteed aandacht aan de buitenkant, binnenkant en kauwvlakken, en vergeet de achterste kiezen niet. Een elektrische borstel met druksensor kan helpen als u vaak te veel kracht zet.
- Geef uw mond rust van irritatie. Vermijd roken en beperk zoet eten en drinken tussen maaltijden. Roken kan ontsteking minder zichtbaar maken, terwijl het herstel van tandvlees juist belemmert. Ook zeer hete, pittige of zure producten kunnen tijdelijk vervelend aanvoelen als uw tandvlees al gevoelig is. Kies tijdelijk voor wat zachtere, minder prikkelende voeding als dat comfort geeft.
- Wees terughoudend met mondspoelingen. Een milde mondspoeling kan soms een fris gevoel geven, maar vervangt poetsen en interdentaal reinigen niet. Spoelingen met chloorhexidine kunnen in specifieke situaties kortdurend worden geadviseerd, bijvoorbeeld na een behandeling. Gebruik ze niet langdurig op eigen initiatief: ze kunnen onder meer verkleuring en smaakverandering geven.
- Houd uw klachten een à twee weken in de gaten. Let op bloedingen, zwelling, slechte adem, pijn en terugtrekkend tandvlees. Wanneer u uw mond goed reinigt, hoort lichte tandvleesontsteking vaak binnen ongeveer twee weken duidelijk rustiger te worden. Blijven de klachten hetzelfde of nemen ze toe, plan dan een controle.
Wat u beter niet doet bij gevoelig tandvlees
Stop niet volledig met poetsen of reinigen tussen de tanden omdat het bloedt. Daardoor blijft de oorzaak, meestal plak, juist aanwezig. Poets wel zachter en zorg dat uw hulpmiddelen goed passen. Als ragers pijnlijk zijn of vastlopen, kan een mondhygiënist helpen met de juiste maat en techniek.
Gebruik ook geen scherpe voorwerpen om tandsteen weg te krabben. U kunt daarmee uw tandvlees en tandoppervlak beschadigen. Tandsteen verwijderen is werk voor de tandarts of mondhygiënist. Huismiddeltjes zoals citroen, baking soda of onverdunde etherische olie zijn evenmin een goed idee: ze kunnen slijmvliezen irriteren of glazuur aantasten.
Wanneer is een afspraak verstandig?
Maak een afspraak als uw tandvlees na twee weken zorgvuldig verzorgen nog steeds bloedt, rood blijft of gezwollen is. Ook een vieze smaak, aanhoudende slechte adem, pus, losser aanvoelende tanden, terugtrekkend tandvlees of pijn bij het kauwen zijn redenen om uw mond te laten controleren. Soms is er sprake van tandsteen onder de tandvleesrand of van een verder gevorderde tandvleesontsteking. Dat is thuis niet betrouwbaar te beoordelen.
Neem sneller contact op bij een zwelling in uw mond of gezicht, koorts, heftige pijn of wanneer slikken of ademhalen moeilijk gaat. Dit kan wijzen op een ontsteking die snel beoordeling nodig heeft.
Tijdens een afspraak wordt gekeken waar de gevoeligheid vandaan komt. De tandarts of mondhygiënist beoordeelt onder andere uw tandvlees, de hoeveelheid plak en tandsteen en de ruimtes tussen tanden en kiezen. Als behandeling nodig is, hoort u vooraf wat er gebeurt, hoeveel tijd het kost en welke kosten u kunt verwachten. Bij N&N Dental nemen we daarbij de tijd om de aanpak helder uit te leggen, ook als een tandartsbezoek voor u spannend is.
Kleine signalen verdienen aandacht
Tandvleesklachten zijn vaak goed te beïnvloeden, vooral wanneer u er vroeg bij bent. Zie een beetje bloed daarom niet als iets dat er nu eenmaal bij hoort, maar als een vriendelijk signaal van uw mond. Met een zachte, dagelijkse routine en tijdige professionele hulp geeft u uw tandvlees de beste kans om weer rustig en gezond te worden.